Wcześniejsza spłata kredytu konsumenckiego, zarówno gotówkowego, jak i ratalnego, może wiązać się z możliwością odzyskania części poniesionych kosztów. Wielu kredytobiorców nie zdaje sobie sprawy, że spłacenie zobowiązania przed terminem określonym w umowie może uprawniać ich do uzyskania zwrotu części prowizji pobranej przez bank lub inną instytucję finansową.
Zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu konsumenckiego wynika z przepisów prawa, które mają chronić Twoje interesy jako konsumenta i umożliwiać rozliczenie kosztów kredytu proporcjonalnie do okresu, przez jaki faktycznie korzystasz lub korzystałeś z finansowania. Jak uzyskać zwrot prowizji po wcześniejszej spłacie kredytu konsumenckiego i od czego zależy jego wysokość?
Kiedy przysługuje zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu konsumenckiego?
Zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu konsumenckiego przysługuje, gdy spłacisz kredyt przed terminem określonym w umowie, a umowa podlega przepisom ustawy o kredycie konsumenckim. Dotyczy to zarówno kredytu gotówkowego, jak i ratalnego. Przepisy mają chronić Twoje interesy jako konsumenta i umożliwiać rozliczenie kosztów kredytu proporcjonalnie do okresu, przez jaki faktycznie korzystasz z finansowania. Znaczenie mają jednak rodzaj umowy, charakter poniesionych opłat oraz okoliczności spłaty.
Podstawą prawną dochodzenia roszczenia jest art. 49 ustawy z 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim. Zgodnie z tym przepisem, jeśli spłacisz cały kredyt przed terminem określonym w umowie, jego całkowity koszt ulega obniżeniu o koszty przypadające na okres, o który skrócono umowę, nawet jeśli poniosłeś je przed spłatą. Oznacza to, że zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu konsumenckiego może obejmować również opłaty pobrane jednorazowo, a nie tylko koszty zależne od czasu trwania zobowiązania.
Zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu konsumenckiego – jakich umów i kosztów dotyczy?
Przepisy dotyczą co do zasady umów o kredyt konsumencki w wysokości nieprzekraczającej 255 550 zł albo równowartości tej kwoty w innej walucie. Znaczenie ma charakter umowy, a nie nazwa produktu finansowego. Dlatego zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu konsumenckiego może Ci przysługiwać zarówno wtedy, gdy zaciągnąłeś kredyt gotówkowy, jak i wtedy, gdy finansowałeś na przykład zakup sprzętu elektronicznego. Istotne jest, aby zobowiązanie podlegało przepisom ustawy o kredycie konsumenckim i nie było bezpośrednio związane z działalnością gospodarczą lub zawodową.
Zakres rozliczenia nie ogranicza się do odsetek. Może obejmować prowizję za udzielenie kredytu, opłaty przygotowawcze i manipulacyjne, a w odpowiednich przypadkach również koszty ubezpieczenia związane z finansowaniem.
Jak odzyskać prowizję z kredytu ratalnego lub konsolidacyjnego?
Procedurę warto rozpocząć od analizy umowy kredytowej oraz dokumentów potwierdzających całkowitą wcześniejszą spłatę zobowiązania. Jeżeli bank nie dokonał odpowiedniego rozliczenia, możesz wystąpić z pisemnym wnioskiem lub reklamacją. W piśmie określ dochodzoną kwotę, o ile jest możliwe jej ustalenie, oraz przedstaw uzasadnienie roszczenia. Jeżeli kredytodawca nie zwrócił należnych środków, zwrotu prowizji możesz dochodzić także przy wykorzystaniu dalszych środków prawnych.
Zgodnie z ustawą o kredycie konsumenckim kredytodawca powinien rozliczyć się z Tobą w terminie 14 dni od dnia dokonania całkowitej wcześniejszej spłaty kredytu gotówkowego. Nie należy jednak utożsamiać tego terminu z terminem rozpatrzenia reklamacji, który podlega odrębnym regulacjom. Wysokość zwrotu ustala się co do zasady proporcjonalnie do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy. Prawidłowe obliczenie kwoty zwrotu prowizji wymaga jednak uwzględnienia warunków konkretnej umowy i rodzaju pobranych opłat.
Do kiedy można dochodzić zwrotu prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu?
Dochodzenie roszczenia o zwrot prowizji wymaga uwzględnienia terminów przedawnienia. Co do zasady dla roszczeń konsumentów związanych z wcześniejszą spłatą kredytu konsumenckiego znaczenie ma sześcioletni termin przedawnienia. Do roszczeń, dla których termin przedawnienia rozpoczął się przed 9 lipca 2018 r., mogą jednak mieć zastosowanie wcześniejsze przepisy przejściowe przewidujące termin dziesięcioletni. Aby ustalić, czy roszczenie nadal możesz dochodzić, sprawdź datę spłaty, początek biegu przedawnienia oraz ewentualne zdarzenia wpływające na jego bieg.
Wcześniejsza spłata kredytu – co robić po odmowie banku?
Jeżeli bank nie zwrócił należnej kwoty w ramach wcześniej spłaty kredytu, pierwszym krokiem jest zazwyczaj złożenie reklamacji. Określ w niej żądanie, wskaż podstawę prawną i załącz dostępne dokumenty. W przypadku odmowy lub nieuwzględnienia żądania w całości możesz rozważyć skorzystanie z pomocy Rzecznika Finansowego. Jeżeli te działania nie przyniosą oczekiwanego rezultatu, możesz skierować sprawę na drogę sądową.
Zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu – kiedy warto skorzystać z pomocy kancelarii prawnej?
Wcześniejsza spłata kredytu gotówkowego, ratalnego lub konsolidacyjnego może uprawniać Cię do odzyskania części poniesionych kosztów, w tym prowizji za udzielenie finansowania. Zwrot prowizji zależy przede wszystkim od rodzaju umowy, poniesionych opłat, daty spłaty oraz prawidłowego ustalenia wysokości roszczenia i terminu jego przedawnienia. Jeżeli bank nie dokonał rozliczenia lub odmówił zwrotu pieniędzy, warto zweryfikować, czy jego stanowisko znajduje uzasadnienie w obowiązujących przepisach.
Zapraszamy do Kancelarii Behrendt i Wspólnicy Adwokaci i Radcy Prawni z siedzibą w Gdańsku. Oferujemy pomoc prawną w analizie umów kredytowych, ocenie zasadności roszczeń oraz dochodzeniu zwrotu kosztów po wcześniejszej spłacie kredytu konsumenckiego.
Autor: Barbara Urwentowicz – Krogulec, prawnik Redakcja: Monika Kluza
FAQ – podważenie intercyzy w sądzie
Czy przysługuje mi zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu konsumenckiego?
Tak. Co do zasady, jeżeli kredytobiorca spłaci kredyt konsumencki w całości przed terminem określonym w umowie, może domagać się proporcjonalnego obniżenia całkowitego kosztu kredytu. Dotyczy to również prowizji za udzielenie finansowania.
Czy mogę odzyskać prowizję z kredytu ratalnego?
Tak. Zwrot może przysługiwać również w przypadku kredytów ratalnych, np. na zakup sprzętu elektronicznego, mebli lub innych towarów. Istotne jest, czy umowa spełnia warunki uznania jej za kredyt konsumencki i czy zobowiązanie zostało spłacone przed terminem.
Jakie koszty podlegają zwrotowi po wcześniejszej spłacie kredytu?
Rozliczenie może obejmować prowizję za udzielenie kredytu, opłaty przygotowawcze, administracyjne i manipulacyjne, a w odpowiednich przypadkach także koszty ubezpieczenia. Zakres zwrotu zależy od charakteru poszczególnych opłat oraz warunków umowy.
W jakim terminie bank powinien zwrócić prowizję?
Zgodnie z art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim kredytodawca powinien rozliczyć się z konsumentem w terminie 14 dni od dnia dokonania całkowitej wcześniejszej spłaty kredytu.
Co zrobić, jeśli bank odmawia zwrotu prowizji?
W pierwszej kolejności warto złożyć reklamację. Jeśli bank podtrzyma odmowę, można rozważyć skorzystanie z pomocy Rzecznika Finansowego lub dochodzenie roszczenia przed sądem.
