Orzeczenia TSUE z dnia 16.06.2026 r. w sprawach kredytów frankowych – przedawnienie roszczeń banków

Oto zapadły wyczekiwane orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości!

Dla przypomnienia, w swoich wyrokach TSUE miał dzisiaj wypowiedzieć się w sprawie kilku doniosłych kwestii, które wpłyną na toczące się procesu w sprawach kredytów frankowych, ale też i innych kredytów waloryzowanych do waluty obcej.

Obszar zagadnień związanych z tymi wyrokami koncentruje się na ocenie ewentualnego przedawnienia roszczeń banków względem kredytobiorców. Dla szerszego zrozumienia problematyki warto przybliżyć także tło samego zagadnienia. Skąd pojawiła się kwestia przedawnienia roszczeń banków w procesach frankowych?

Przełomowa Uchwała Sądu Najwyższego III CZP 6/21 a kredyty frankowe

Ewolucja orzecznictwa – kiedy bank dowiaduje się o nieważności umowy?

Na moment, kiedy zapadła powyżej wspomniana Uchwała Sądu Najwyższego przyjmowało się, że w pierwszej kolejności konsument będąc poinformowany w sposób klarowny o skutkach stwierdzenia nieważności umowy uzewnętrzniał fakt żądania nieważności umowy na rozprawie i od tej chwili bank pozostawał w zwłoce i biegł również termin przedawnienia jego roszczenia.

Niemniej stanowisko to zaczęto kontestować uznając, że narzucenie na frankowicza obowiązku wytoczenia sprawy przed sąd tylko po to, aby mógł on skorzystać z przysługującej mu ochrony, jaka wynika z przepisów Dyrektywy 93/13/EWG jest nieuzasadnione, choć w samym orzecznictwie sądów powszechnych było źródłem sporu.

Wyrok TSUE C-140/22 a 3-letni termin przedawnienia roszczeń banku

Ostatecznie sprawa została rozstrzygnięta orzeczeniem TSUE z dnia 7 grudnia 2023 r., C – 140/22, gdzie Trybunał stwierdził, że bank pozostaje w zwłoce w spełnieniu świadczenia od chwili, kiedy konsument powoła się na nieważność zawartej umowy kredytowej i zażąda zwrotu wszystkich spełnionych świadczeń.

Konsekwencją tego orzeczenia było również przyjęcie, że termin przedawnienia roszczenia banku także zaczyna biec od tego momentu. Z kolei w myśl treści art. 118 k.c., jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata. Jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata.

Skutkiem powyższego było ugruntowanie stanowiska, iż od chwili, kiedy to frankowicz powoła się na nieważność umowy kredytu frankowego i zażąda zwrotu spełnionych na podstawie nieważnej umowy świadczeń – bank ma trzy lata na skierowanie sprawy przed sąd w celu dochodzenia swoich roszczeń.

W oparciu o powyższe można by zakładać, że sprawa jest już jasna, jak się okazuje pojawiły się kolejne wątpliwości, których rozwiązaniem musiał dzisiaj zająć się Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Wyrok TSUE z dnia 16.04.2026 r. w sprawach C-752/24, C-753/24, C-901/24

Przede wszystkim TSUE podkreśla, że prymat nad innymi przepisami ma zasada zapewnienia wykonania wszelkich praw przyznanych konsumentowi przez Dyrektywę 93/13/EWG.

 C – 752/24 [Jangielak]

Trybunał podkreślił, że wytoczenie powództwa co prawda przerywa bieg przedawnienia, jednak jednocześnie podkreślił, że sąd krajowy musi stać na straży praw przysługujących konsumentowi, w tym również baczyć by wykonywanie przez niego praw nie było nadmiernie utrudnione. Nawiązując do wcześniejszego orzeczenia C – 902/24, TSUE w tym orzeczeniu zaznaczył, iż koszty postępowania zainicjowanego przez bank, które miałby ponieść konsument, nie mogą być nieproporcjonalnie wysokie. Mając jednak na uwadze treść pytania Sądu Okręgowego w Warszawie, nadal niewyjaśnione wydaje się zagadnienie skuteczności pozwów warunkowych.

C – 753/24 [Rzepacz]

Trybunał rozstrzygając w przedmiotowej sprawie nie przekreślił jednoznacznie zasady słuszności jako podstawy uwzględnienia roszczenia banków, niemniej warto zauważyć przy tym, że zdaniem TSUE sąd krajowy powinien dokonać oceny sprawy pod kątem długości terminu przedawnienia oraz przyczyn dla których wierzyciel nie wystąpił z roszczeniem. Nie możemy także pominąć, że również w tym wyroku TSUE uznał za konieczne by podkreślić, że ewentualne zasądzenie roszczeń przedawnionych nie może wiązać się z nadmiernymi kosztami po stronie konsumenta.

C – 901/24 [Falucka]

Konkluzja przedmiotowego orzeczenia prowadzi do przyjęcia, że oświadczenie konsumenta w istocie przerywa bieg przedawnienia, a przepisy dyrektywy nie sprzeciwiają się takiej ocenie. W tym względzie trzeba jednak pamiętać, że powinniśmy brać pod uwagę pierwsze takie oświadczenie konsumenta.

Podsumowanie orzeczeń TSUE

Powyższe informacje pochodzą jedynie z motywów ustnych ogłoszonych dzisiaj wyroków, wobec złożoności zagadnień związanych z procesami frankowymi warto poczekać na pisemne uzasadnienia wyroków, które często dają pełniejszy obraz poglądów Trybunały na rozstrzygane sprawy. A w konsekwencji, przyglądać się jak rzeczone wyroki TSUE interpretowane będą przez sądy krajowe.

Kancelaria Behrendt i Wspólnicy z atencją przygląda się rozwojowi zagadnień związanych z ewentualnymi przedawnieniami roszczeń banków. Także, z pewnością z należytą uwagą wczyta się w pisemne uzasadnienie rozstrzygnięć TSUE z dnia 16.04.2026 r. A w dalszej perspektywie, temu jak orzeczenia TSUE będą oddziaływały na postępowanie sądów krajowych.

FAQ – kredyty we frankach szwajcarskich a wyroki TSUE