Rozprawa frankowa – jak przebiega i od czego zależy?

Rozprawy frankowe są codziennością w polskich sądach. Tysiące frankowiczów zdecydowało się na wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności umowy kredytu frankowego, która zawierała niedozwolone postanowienia umowne. Jeżeli bank nie uwzględni roszczeń na etapie przedsądowym, konieczne jest złożenie pozwu do sądu i dochodzenie swoich praw w postępowaniu sądowym.

Jednym z jego etapów jest rozprawa frankowa. Podczas rozprawy sąd rozpoznaje wnioski dowodowe oraz przesłuchuje frankowiczów i świadków. Wielu frankowiczów zastanawia się, ile trwa rozprawa, co ma na to wpływ i jak się do niej odpowiednio przygotować.

Ile trwa rozprawa frankowa w sądzie?

Rozprawa frankowa trwa zazwyczaj od pół godziny do dwóch godzin, ale czas ten zależy od czynności, które sąd podejmie na rozprawie. Zeznania frankowiczów są ważnym dowodem, ponieważ pozwalają sądowi ustalić okoliczności zawarcia umowy kredytu CHF. Czas przesłuchania zależy od tego, ilu kredytobiorców zawarło umowę. Zdarzają się sprawy z jednym frankowiczem po stronie kredytobiorcy, ale też takie, w których jest ich na przykład czterech, co wyraźnie wpływa na długość przesłuchania.

Na rozprawie frankowej sąd rozpoznaje też wnioski dowodowe stron, takie jak zeznania świadków (na ogół są to obecni lub byli pracownicy banku) czy dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego. W takim przypadku czas trwania rozprawy frankowej może się przedłużyć. Na jej długość wpływają także kwestie formalne, na przykład mowy końcowe.

Spłacony kredyt CHF – czy można go unieważnić?

Tak, postępowanie o stwierdzenie nieważności umowy kredytu CHF dotyczy zarówno kredytów frankowych w trakcie spłaty, jak i kredytów już spłaconych. W przypadku spłaconych kredytów frankowych istotny jest początek biegu terminu przedawnienia, o którym wypowiadały się już Sąd Najwyższy i Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zgodnie z wyrokiem TSUE z 14 grudnia 2023 r. (sygn. C-28/22) bieg przedawnienia roszczeń frankowiczów wobec banku rozpoczyna się, gdy kredytobiorca dowiedział się o wadliwości umowy kredytu CHF.

Unieważnienie kredytu CHF – ile trwa postępowanie?

Mimo że rozprawa frankowa w sprawie kredytu CHF zamyka się zwykle na jednej lub dwóch rozprawach, samo oczekiwanie na jej termin może chwilę potrwać. Dotyczy to zarówno pierwszego terminu, jak i ewentualnych kolejnych posiedzeń, zwłaszcza gdy sąd dopuści dowód z opinii biegłego lub przesłucha świadków.

Od czego zależy czas oczekiwania na rozprawę frankową?

Na termin oczekiwania na rozprawę frankową wpływają przede wszystkim lokalizacja i obciążenie sądu, stopień skomplikowania sprawy oraz postawa procesowa banku:

• Lokalizacja sądu – sprawy frankowe w mniejszych miastach są zwykle rozpoznawane szybciej niż na przykład w Warszawie.
• Obciążenie sądu – podobnie jak w przypadku lokalizacji, w mniejszych miejscowościach sądy mają zazwyczaj mniej spraw frankowych do rozpoznania.
• Stopień skomplikowania sprawy – od tego, jakie czynności są konieczne do rozstrzygnięcia, zależy, ile trwa postępowanie w sprawie kredytu CHF. W niektórych sprawach sąd zamyka rozprawę na jednym terminie, a w innych może być konieczne przesłuchanie większej liczby świadków oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu rachunkowości i bankowości.
• Postawa procesowa banku – na czas trwania postępowania wpływa to, czy bank kwestionuje roszczenia frankowiczów co do zasady i co do wysokości oraz czy składa dodatkowe wnioski dowodowe.

Sprawa frankowa – ile trwa w I i II instancji?

Sprawa frankowa przed sądem pierwszej instancji trwa zazwyczaj od pół roku do dwóch lat, a jej długość zależy od czynników opisanych wyżej. Wyrok sądu pierwszej instancji nie jest jednak prawomocny i strony mogą wnieść apelację. 

Czas trwania postępowania apelacyjnego w sprawie frankowej również zależy między innymi od lokalizacji sądu i stopnia skomplikowania sprawy. Może on wynosić od pół roku nawet do trzech lat, na przykład w Warszawie, gdzie liczba pozwów frankowych należy do najwyższych w kraju.

Ustawa frankowa – czy przyspieszy sprawy frankowiczów?

Ustawa frankowa, która obowiązuje od 7 sierpnia 2026 r., ma przyspieszyć rozpoznawanie spraw dotyczących kredytów CHF. Jej przepisy stosuje się także do spraw wszczętych i niezakończonych przed tą datą. Ustawa frankowa umożliwia między innymi rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, nawet jeżeli strona wnosi o przeprowadzenie rozprawy. Wprowadza też ustawowe wstrzymanie spłat rat kredytu frankowego, bez konieczności składania osobnego wniosku o zabezpieczenie.

Ustawa frankowa nie stwierdza jednak nieważności umów kredytu CHF, ponieważ nadal rozstrzyga o tym sąd.

Sprawa frankowa – dlaczego warto skorzystać z profesjonalnej pomocy kancelarii?

Stwierdzenie nieważności umowy kredytu CHF może dać frankowiczom możliwość uwolnienia się od zobowiązania zawierającego niedozwolone postanowienia. Może też umożliwić dochodzenie od banku zwrotu środków wpłaconych w ramach wykonywania umowy kredytu frankowego. Czas trwania rozprawy frankowej i całego postępowania zależy od wielu czynników i bywa długi. Sądy, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w wielu sprawach uznają, że umowa kredytu CHF zawierająca niedozwolone postanowienia umowne nie może wiązać stron.

Skorzystanie z pomocy kancelarii prawnej może pomóc ocenić sytuację i wybrać dalsze kroki. Kancelaria Behrendt i Wspólnicy z siedzibą w Gdańsku bezpłatnie przeanalizuje Twoją umowę kredytu CHF i wskaże możliwe kierunki działania.

Autor: r.pr. Barbara Urwentowicz – Krogulec, prawnik Redakcja: Monika Kluza