Tak, jest to możliwe, nawet jeśli kredyt został spłacony kilka lat temu. Spłata kredytu frankowego nie zamyka drogi do unieważnienia umowy kredytu ani do dochodzenia zwrotu nienależnie pobranych świadczeń. Kluczowe znaczenie ma treść umowy oraz to, czy zawierała ona niedozwolone postanowienia, a nie sam fakt zakończenia spłaty.
Czy spłata kredytu frankowego oznacza koniec roszczeń?
Nie, spłata kredytu CHF nie pozbawia kredytobiorcy praw. Umowa, mimo że została wykonana, nadal może być oceniana przez sąd pod kątem jej zgodności z prawem. Jeżeli zawierała klauzule abuzywne, możliwe jest stwierdzenie jej nieważności także po całkowitej spłacie. Dla wielu osób to zaskoczenie, ale właśnie byli kredytobiorcy coraz częściej decydują się dziś na dochodzenie roszczeń wobec banków. A dane rynkowe wskazują, że jeszcze ok 300.000 kredytobiorców tzw. frankowych nie rozpoczęło procesu dochodzenia roszczeń od Banku. Wśród nich ok 80% spłaciło już swój kredyt frankowych.
Na jakiej podstawie można unieważnić spłacony kredyt frankowy?
Podstawą są niedozwolone klauzule umowne (abuzywne). W kredytach frankowych najczęściej dotyczą one mechanizmu przeliczania waluty, który pozostawiał bankowi swobodę w ustalaniu kursu. Kredytobiorca nie miał możliwości zweryfikowania, w jaki sposób bank kształtuje wysokość raty ani saldo zadłużenia. Jeżeli po usunięciu takich zapisów umowa nie może dalej funkcjonować, sąd stwierdza jej nieważność – niezależnie od tego, czy kredyt frankowy jest nadal spłacany, czy został już całkowicie zakończony.
Co dokładnie można odzyskać po unieważnieniu umowy?
Przede wszystkim nieważność umowy kredytu frankowego oznacza, że powstaje stan – jakby nigdy dana umowa w ogóle nie zaczęła obowiązywać. Po unieważnieniu umowy strony muszą się rozliczyć – kredytobiorca oddaje wyłącznie kapitał, a bank zwraca wszystko, co otrzymał od kredytobiorcy (w tym raty kapitałowe, odsetkowe, prowizje, składki ubezpieczeniowe oraz inne opłaty pobrane bez podstawy prawnej). W przypadku spłaconego kredytu CHF bardzo często oznacza to realny zwrot znacznych sum, nierzadko liczonych w dziesiątkach lub setkach tysięcy złotych.
Czy przedawnienie może zablokować odzyskanie pieniędzy?
Tak, ale nie zawsze i nie automatycznie. W sprawach frankowych moment rozpoczęcia biegu przedawnienia jest oceniany indywidualnie. Zasadą wytyczoną przez TSUE jest, że termin ten zaczyna biec dopiero w chwili, gdy kredytobiorca dowiedział się o wadliwości umowy kredytu CHF i swoją wiedzę wyraził względem Banku (najczęściej poprzez złożoną reklamację czy też wezwanie do zapłaty). Dlatego nawet osoby, które spłaciły kredyt wiele lat temu, wciąż mogą mieć otwartą drogę do dochodzenia roszczeń, o ile odpowiednio wcześnie podejmą działania.
Dlaczego coraz więcej osób ze spłaconym kredytem CHF idzie do sądu?
Ponieważ świadomość prawna wyraźnie wzrosła. Kredytobiorcy coraz częściej rozumieją, że bank nie może korzystać z nieuczciwych zapisów tylko dlatego, że umowa została już wykonana. Dodatkowo linia orzecznicza sądów jest coraz bardziej jednolita, a wyroki zapadające w sprawach frankowych dają byłym kredytobiorcom realne poczucie bezpieczeństwa procesowego. W praktyce pomoc frankowiczom obejmuje dziś szeroką grupę osób, które jeszcze kilka lat temu nie brały pod uwagę drogi sądowej.
Czy sprawa o spłacony kredyt CHF różni się od sprawy „czynnej”?
Tak, ale często jest prostsza i bardziej przewidywalna. W przypadku spłaconego kredytu CHF nie ma już bieżących rat ani salda zadłużenia na przyszłość. Spór koncentruje się wyłącznie na analizie zapisów umowy oraz na rozliczeniach finansowych. Dla wielu osób oznacza to mniejsze obciążenie psychiczne i łatwiejsze planowanie całego procesu.
Jakie błędy najczęściej popełniają osoby ze spłaconym kredytem CHF?
Najczęściej jest to zbyt późne działanie lub samodzielna ocena przedawnienia. Wiele osób zakłada, że skoro kredyt frankowy został spłacony dawno temu, to „jest już za późno”. Tymczasem w wielu sprawach okazuje się, że termin przedawnienia jeszcze nie minął albo został przerwany. Drugim błędem jest podejmowanie działań bez analizy umowy kredytu CHF, co może prowadzić do niepotrzebnych kosztów.
Czy kredyty w dolarach i euro też są wadliwe?
Warto pamiętać, że te same mechanizmy dotyczą nie tylko kredytów frankowych. Umowy kredytowe powiązane z USD czy EUR często zawierały identyczne wady prawne, a orzecznictwo TSUE i polskich sądów przyznaje ich kredytobiorcom takie samo prawo do dochodzenia roszczeń – niezależnie od waluty i od tego, czy kredyt jest już spłacony. Także tu spłata nie zamyka drogi do unieważnienia umowy kredytu i odzyskania nienależnie pobranych świadczeń.
Dlaczego kancelaria frankowa ma w takich sprawach kluczowe znaczenie?
Ponieważ sprawy dotyczące spłaconych kredytów CHF wymagają bardzo precyzyjnej analizy ewentualnego przedawnienia roszczeń i historii rozliczeń. Doświadczona kancelaria jak Behrendt i Wspólnicy potrafi dokonać właściwej analizy treści umowy kredytu CHF, ocenić opłacalność sprawy i przygotować strategię procesową. Profesjonalna pomoc frankowiczom zwiększa szanse na odzyskanie pieniędzy i uniknięcie błędów, które mogłyby zamknąć drogę do roszczeń. Zapraszamy do bezpłatnej analizy umowy.
Autor: Magdalena Peck prawnik, Redakcja: Aleksandra Szlacheta-Woźniczak
FAQ – spłacone kredyty frankowe
Czy można unieważnić kredyt frankowy, który został już całkowicie spłacony?
Tak, spłata kredytu CHF nie zamyka drogi do unieważnienia umowy – sąd może ocenić jej zgodność z prawem niezależnie od tego, czy kredyt jest nadal spłacany, czy już zakończony. Kluczowe znaczenie ma to, czy umowa zawierała niedozwolone klauzule, a nie sam fakt jej wykonania.
Co można odzyskać po unieważnieniu spłaconego kredytu frankowego?
Po unieważnieniu umowy kredytu CHF bank musi zwrócić wszystko, co otrzymał od kredytobiorcy – raty kapitałowe i odsetkowe, prowizje, składki ubezpieczeniowe oraz inne opłaty pobrane bez podstawy prawnej. Kredytobiorca oddaje wyłącznie kapitał, co w praktyce często oznacza zwrot liczony w dziesiątkach lub setkach tysięcy złotych.
Czy przedawnienie roszczeń może uniemożliwić odzyskanie pieniędzy?
Kluczowa jest odpowiedź, od kiedy biegnie 6-letni termin przedawnienia roszczeń – zgodnie z zasadą wytyczoną przez TSUE, termin przedawnienia zaczyna biec dopiero od momentu, gdy kredytobiorca dowiedział się o wadliwości umowy i zgłosił to bankowi (np. reklamacją). Dlatego nawet osoby, które spłaciły kredyt CHF wiele lat temu, mogą wciąż mieć otwartą drogę do roszczeń, o ile odpowiednio wcześnie podejmą działania.